انواع پروتز های دندانی و مزایا و معایب هر کدام

156

بسیاری از افراد با مشکل بی دندانی دست و پنجه نرم می کنند و کیفیت زندگی آن ها به این دلیل کاهش چشمگیری یافته است. در صورتی که شما دندان های خود را از دست داده باشید، چه یک دندان و چه چند دندان، سایر دندان های شما، استخوان و لثه هایتان نیز تحت تاثیر قرار می گیرند و این مشکل زمینه ساز مشکلات بعدی می شود. در صورتی که می خواهید دندان از دست رفته را جایگزین کنید، راه های بسیاری برای آن وجود دارد که یکی از آن ها انواع پروتزهای دندانی است. این پروتزها مزایا و معایب خاص خود را دارند و هر کدام از آن ها برای دسته ای از بیماران با شرایط خاص خودشان مناسب هستند.

جهت کسب اطلاعات بیشتر مقاله بهترین روش های جایگزینی دندان های از دست رفته را در سایت دکتر محمد نیک زاد بخوانید.

توجه داشته باشید که در صورتی که دندان شما از دست رفته باشد و به جایگزین کردن آن نپردازید، در کنار ایجاد اختلال در زیبایی، باعث مشکل در جویدن و صحبت کردن و در نهایت سوء جذب مواد غذایی می شود. اگر می خواهید از این مشکلات پیشگیری کنید، با دقت به مطالعه ی مقاله ی زیر بپردازید. در این مقاله با انواع پروتزها، نقاط ضعف و قوت آن ها و کاندیدهای مناسب پروتزهای دندانی آشنا می شویم. به یاد داشته باشید که در صورت تایید دندان پزشک و انجام معاینات مختلف بر روی دندان های شما، در نهایت راحتی شما با روش جایگزین است که در اولویت برای انتخاب روش جایگزینی دندان قرار دارد.

پروتز دندان چیست؟

پروتز دندان در واقع همان دندان مصنوعی می باشد که جایگزین دندان های از دست رفته ی شما می شود. ممکن است شما همه ی دندان های خود و یا تعدادی از آن ها را از دست داده باشید و یکی از راه های جایگزین کردن آن ها استفاده از دندان های مصنوعی و یا پروتزهای دندان است.  این پروتزها از موادی که بسیار مشابه دندان هستند ساخته شده اند و جنس محکمی دارند و می توانند عملکرد دندان های از دست رفته ی شما را بازگردانند. پروتزهای دندان از دو نوع ثابت و متحرک تشکیل می شوند. همان طور که از اسم آن ها پیداست، پروتز ثابت به پروتزی گفته می شود که نمی توان آن را بیرون آورد و همیشه در دهان شما ثابت باقی می مانند. پروتزهای متحرک پروتزهایی هستند که می توان آن ها را هنگام خواب و یا شستشو از دهان خارج کرد.

برخی از این پروتزها ساخته شده اند تا تعدادی از دندان های از دست رفته را جایگزین کنند و برخی دیگر (همچون دست دندان های کامل) ساخته شده اند برای افرادی که همه ی دندان های خود را از دست داده اند. دلایل بسیاری ممکن است موجب از دست رفتن دندان ها شود که در ادامه به آن ها خواهیم پرداخت. هنگامی که فرد دندان های خود را از دست می دهد، هم زیبایی او تحت تاثیر قرار می گیرد و هم از لحاظ جسمی دچار مشکل می شود. پروتزهای دندانی می توانند این مشکلات را به سادگی و با قیمتی مناسب برطرف کنند.

انواع پروتزهای دندانی کدام اند؟

پروتزهای دندانی انواع مختلفی دارند که عبارت اند از؛

پروتزهای متحرک کامل (دست دندان های مصنوعی)

این پروتزها برای افرادی مناسب هستند که تمامی دندان های خود را از دست داده اند. معمولا افراد مسن برای این پروتزها مناسب هستند.

پروتزهای متحرک جزئی

این پروتزها برای افرادی مناسب هستند که تنها تعدادی از دندان های خود را از دست داده اند و علاقمند به روش هایی هستند که متحرک اند و می توان آن ها را در مواقع لزوم خارج کرد.

پروتزهای جزئی ثابت (بریج های متکی بر ایمپلنت)

این روش برای کسانی مناسب است که برخی از دندان های خود را از دست داده اند و بیشتر تمایل به پروتزهایی دارند که ثابت هستند و نمی توان آن ها را از دهان خارج کرد.

پروتزهای نگه داشته شده با ایمپلنت (اوردنچر)

این پروتزها برای افرادی استفاده می شوند که ایمپلنت دندان کاشته اند و برخی از دندان های خود را از دست داده اند. در ادامه به این روش بیشتر آشنا خواهید شد.

چرا برخی افراد دندان های خود را از دست می دهند؟

دلایل بسیاری در از دست دادن دندان ها دخیل هستند که می توان به برخی از آن ها اشاره کرد؛

  • بیماری های پریودنتال (از شایع ترین دلایل از دست رفتن دندان ها می باشند)
  • کشیدن دندان
  • سالخوردگی طبیعی
  • بهداشت دهان و دندان ضعیف
  • پوسیدگی شدید دندان
  • آسیب دیدگی صورت و یا فک

همچین اگر شرایط زیر را دارید در خطر بیشتری برای از دست دادن دندان قرار دارید؛

  • اگر سن شما بالای ۳۵ سال باشد.
  • اگر مرد باشید.
  • اگر سیگار می کشید و یا از تنباکو استفاده می کنید.
  • اگر ارتروز روماتویید دارید.
  • اگر بیماری دیابت و یا فشار خون بالا دارید.
  • اگر مراقبت های روتین دندان پزشکی را نادیده می گیرید و از بهداشت دهان و دندان خوبی برخوردار نیستید. (هر شش ماه یکبار باید برای چک آپ به دندان پزشکی مراجعه کنید)
  • اگر حداقل روزی دوبار مسواک نمی زنید و نخ دندان نمی کشید.
پروتز های کامل متحرک کاملا طبیعی

پروتزهای کامل متحرک

پروتزهای کامل یا دست دندان سنتی، برای بیمارانی استفاده می شوند که تمامی دندان های خود را از دست داده اند و تمایل به روش هایی دارند که متحرک می باشند. این دندان های مصنوعی کاملا مشابه دندان های واقعی می باشند و ظاهری کاملا طبیعی را جلوه می دهند. این دندان های مصنوعی و متحرک قابلیت جویدن و صحبت کردن را به فرد باز می گردانند و از قیمت بسیار مناسبی برخوردار می باشند. البته توجه کنید که کارایی این پروتزها نسبت به دندان های طبیعی و ایمپلنت کمتر بوده و در ابتدای جایگذاری آن ها با مشکلاتی مواجه خواهید شد. این دندان های مصنوعی، برخلاف ایمپلنت استخوان شما را درگیر نمی کنند و عمل جویدن به خوبی ایمپلنت صورت نخواهد گرفت. نحوه ی اتصال این پروتزهای کامل، توسط مکش ایجاد شده بین پروتز و لثه های شماست. در اثر چاق شدن و لاغر شدن ناگهانی ممکن است این پروتز، تناسب خود با دهان شما را از دست بدهد و نیازمند ترمیم و یا حتی تعویض باشد.

نقاط قوت پروتزهای کامل متحرک

  • ارزان هستند.
  • همه ی دندان های از دست رفته را در مدتی کوتاه جایگزین می کنند.
  • بر اعتماد به نفس بیمار می افزایند زیرا دندان های از دست رفته را جایگزین کرده اند.
  • قابلیت جدا شدن دارند و می توانید آنان را به خوبی شست و شو دهید و بهداشت زیر آنان را به خوبی رعایت کنید.

نقاط ضعف پروتزهای کامل متحرک

  • استخوان فک را درگیر نمی کنند و از تحلیل رفتن آن جلوگیری نمی کنند. بعد از مدتی بیمار دچار پیری زودرس صورت و دفورمیتی فک می شود.
  • در ابتدای جایگذاری آن بیمار احساس ناراحتی می کند و طول می کشد تا به طور کامل به آنان عادت کند.
  • درآوردن آن و جایگذاری مجدد آن باعث احساس نارضایتی و خجالت برای بیمار در شرایط خاص می شود.
  • عمل جویدن در آن به خوبی دندان های طبیعی و ایمپلنت نیست.
  • بعد از مدتی باید آنان را تعویض کرد تا متناسب با صورت فرد باشند.
  • جایگیری نامناسب آن ها می تواند به تحلیل رفتن استخوان کمک بکند!

چه کسانی کاندید مناسبی برای پروتزهای کامل متحرک هستند؟

افراد مسن، که سنی بالای ۶۵ سال دارند، می توانند کاندیدای مناسبی برای این روش باشند.

شستشوی پروتز و رعایت بهداشت

پروتزهای جزئی ثابت

این پروتزها که بریج های ثابت نیز نامیده می شوند، برای افرادی مناسب هستند که تنها برخی از دندان های خود را از دست داده اند. چرا؟ زیرا این پروتزها بر دندان های کناری که دندان ها طبیعی خود شما هستند سوار می شوند و حمایت خود را از آنان می گیرند. در صورتی که دندان ها کناری مناسب نباشند، می توان از ایمپلنت استفاده کرد. پس دندان اباتمنت یا دندان حمایتگر می تواند دندان طبیعی شما و یا دندان جایگزین شده با کاشت ایمپلنت باشد. برخلاف پروتزهای جرئی و کامل متحرک، این پروتزها را نمی توان از دهان خارج کرد و دائمی هستند.

نقاط قوت پروتزهای جزئی ثابت

  • زیبایی از دست رفته ی بیمار را به او باز می گردانند.
  • بیماران با روش های ثابت و فیکس معمولا احساس امنیت و راحتی بیشتری می کنند.
  • از دندان های مصنوعی متحرک پایدارتر و قوی تر هستند.
  • جایگیری بهتر و دقیقتری از دست دندان دارند و قدرت جویدن با آنان بیشتر و بهتر است.
  • حفاظت طولانی تری از ساختار دهان دارد.

نقاط ضعف پروتزهای جزئی ثابت

  • حمایت خود را از دندان های کناری می گیرد و این عمل نیازمند ایجاد تغییرات برگشت ناپذیری بر روی این دندان هاست.
  • دندان های حمایتگر در خطر پوسیدگی قرار دارند.
  • از نظر هزینه از پروتزهای متحرک گران تر هستند.
پروتزهای ثابت دندان

پروتزهای جزئی متحرک

برخلاف پروتزهای کامل متحرک که تمامی دندان های شما را جایگزین می کنند، پروتزهای جزئی متحرک تنها دندان های از دست رفته را جایگزین می کنند. این پروتزها شامل دندان های مصنوعی صدفی شکل که بر روی یک ماده ی معمولا پلاستیکی صورتی رنگ که نشان دهنده ی لثه می باشد، می باشند. این روش بیشتر برای کسانی پیشنهاد می شوند که نمی توانند از بریج های متکی بر ایمپلنت استفاده کنند. این پروتزها به سادگی از دهان خارج شده و می توان مجددا آنان را با یک حرکت ساده جایگذاری کرد.

اوردنچر (پروتزهای نگهداشته شده با ایمپلنت)

این پروتزها به طور دائمی به ایمپلنت اتصال ندارند، بلکه آن ها تنها با کلیپ هایی به این دندان ها متصل می شوند. این پروتزها می توانند برخی از دندان های از دست رفته و یا حتی تمامی دندان های از دست رفته را جایگزین کنند. در میان پروتزها، بهترین انتخاب برای افرادی که همه ی دندان های خود را از دست داده اند و نمی توانند از پس هزینه ی ایمپلنت بر بیایند، اوردنچر می باشد. این روش استحکام کافی برای جویدن و صحبت کردن را دارد و روشی مطمئن می باشد. البته به یاد داشته باشید که باید هر شب قبل از خواب، آن ها از دهان خارج کنید. همچنین برای رعایت بهداشت دهان و دندان برای شست و شو نیز باید آن ها را خارج کرد تا عفونت پری ایمپلنتیتیس دامن گیر شما نشود.

مزایای اوردنچر

  • طول عمری بیشتری نسبت به سایر پروتزها دارند.
  • راحتی بیشتری را برای بیمار به ارمغان می آورند و همچنین زیبایی آن ها نیز به دندان های طبیعی نزدیک تر است.
  • عملکرد جویدن و صحبت کردن با آن ها بسیار بهتر است.
  • به علت وجود ایمپلنت از اتصال محکم تری برخوردار است و استخوان فک را درگیر می کند و این مسئله در عدم تحلیل استخوان موثر است.

نقاط ضعف اوردنچر

  • نسبت به سایر پروتزها از هزینه ی بالاتری برخوردار هستند.
خیساندن پروتز ها در محلول مخصوص

برخی سوالات پرتکرار درباره ی پروتزها

  • پروتز ها از چه جنسی ساخته شده اند؟ پروتزها معمولا از اکریلیک، پلاستیک، فلز و نایلون ساخته می شوند.
  • چگونه می توان دندان های مصنوعی را تمیز کرد؟ شب ها با یک مسواک نرم به آرامی دندان های مصنوعی خود را مسواک کنید و بعد با شوینده ی مخصوص آن ها را آب کشی کنید و در محلول مخصوص تا صبح بخیسانید. صبح روز بعد نیز قبل از جایگذاری آن ها را بشویید. شستن دندان ها با سرکه ممکن است به آن آسیب برساند زیرا اسیدی می باشد.
  • آیا پروتزها تمام طول روز باید در دهان باشند؟ پروتزهای ثابت دائم در محل خود قرار دارند و آنان را خارج نخواهید کرد اما پروتزهای متحرک به هنگام خواب باید خارج شوند، همچنین برای شست و شو نیز باید آن ها را درآورد.
  • آیا پروتزها بر روی صحبت کردن و ادای حروف اثر می گذارند؟ در ابتدا پروتزها حرف زدن شما را تغییر می دهند اما به مرور زمان و با جایگیری بهتر و دقیق آن ها این مشکل برطرف می شود و شما به آن عادت خواهید کرد.
  • کدام یک از انواع پروتزها برای من انتخاب بهتری است؟ باید اولویت های خود را مشخص کنید و توسط دندان پزشک خود به خوبی معاینه شوید و با مشورت با او بهترین روش را انتخاب کنید. توجه داشته باشید که در انتخاب پروتز، سن، هزینه، شرایط جسمی و فاکتورهای دیگر موثر هستند.
ممکن است شما دوست داشته باشید
نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.