علت زرد شدن کامپوزیت دندان و روش های جلوگیری از آن

267

دندان پزشکی زیبایی در سال های اخیر پیشرفت های بسیاری در زمینه های مختلف کرده است. این حوزه روش های متعددی برای برطرف کردن مشکلات ظاهری دندان ها ارائه می کند. یکی از این روش ها کامپوزیت دندان است. کامپوزیت ونیر دندان از روش های پرکاربرد در دندان پزشکی زیبایی می باشد. در این روش، نوعی ونیر، که همان پوشش سطحی نازک است، بر روی سطح بیرونی و جلویی دندان های مراجعه کننده متصل می شود و سطحی سفید و براق و صاف و یک دست را در معرض دید قرار می دهد.

روش های دیگری هم در دندان پزشکی زیبایی وجود دارد که طرح لبخند شما را به زیبایی و با روش هایی نوین اصلاح می کند. این روش ها می توانند شامل ونیرهای دیگری هم چون پرسلن ونیر (یا همان لمینت سرامیکی)، لومینیرز و سایر ونیرها با جنس های مختلف باشند، ارتودنسی که آن نیز روشی درمانی و زیبایی است، بلیچینگ و سفید کردن دندان ها که از ساده ترین روش ها و ارزان ترین روش ها در دندان پزشکی زیبایی است، روکش که هم جنبه ی محافظت از دندانی که دیواره ی آن بسیار ضعیف شده است را دارد و هم به زیبایی دندان می افزاید، ایمپلنت دندان که هم دندان از دست رفته را جایگزین می کند و هم زیبایی از دست رفته را اصلاح می کند و بر خی جراحی ها هم چون جراحی لثه در لبخند لثه ای می باشد. برای کسب اطلاعات بیشتر با روش های اصلاح طرح لبخند مقاله ی اصلاح طرح لبخند در کلینیک تخصصی دندان پزشکی دکتر نیک زاد را مطالعه فرمایید.

روش ها در این حوزه بی شمارند، اما باید توجه داشته باشید که برخی از این روش ها طول عمر مشخصی دارند و البته که فاکتورهای بسیاری در بهینه سازی این زمان وجود دارد که اکثر آن ها به لایف استایل فرد بیمار بستگی دارد. کامپوزیت ونیر نیز از این مورد مستثنی نیست؛ اگر برای زیبا سازی لبخند خود از کامپوزیت ونیر استفاده کرده اید، باید بدانید که طول عمر این روش از ۵ تا ۷ سال است و این بازه می تواند کوتاه تر شود، در صورتی که نکات مراقبتی لازم را از کامپوزیت ونیر خود به عمل نیاورید. با توجه به این که جنس کامپوزیت از رزین است و ساختاری متخلخل دارد، این ونیر نسبت به تغییر رنگ کاملا ایمن نیست. در صورت رخ دادن علل مختلف و در معرض شرایط خاصی بودن می توانند تغییر رنگ داده و رنگ براق و سفید خود را از دست داده و زرد شوند. اما در چه صورتی این اتفاق می افتد؟ چگونه می توان از آن پیشگیری کرد؟ آیا می توان زرد شدن کامپوزیت را اصلاح کرد و رنگ روشن و سفید آن را بازیابی کرد؟ اصلا چگونه می توان طول عمر کامپوزیت را بهینه سازی کرد؟

اگر این سوالات برای شما پیش آمده است، با ما همراه باشید. با خواندن این مقاله تا انتها به تک تک سوالات شما پاسخ داده خواهد شد.

خلاصه ای درباره ی کامپوزیت ونیر در دندان پزشکی زیبایی

در دنیای امروز، زیبایی دندان به اندازه ی سلامت دندان از ارزش بالایی برخوردار است و برای آن وقت و پول زیادی هزینه می شود. در این بین روش هایی که به رنگ و مدل طبیعی دندان های فرد نزدیک هستند از ارزش بالاتری برخوردارند و مراجعه کنندگان به آن ها توجه ویژه ای نشان می دهند. یکی از روش هایی که بسیار به آن توجه شده است، کامپوزیت ونیر است زیرا لبخندی زیبا و طبیعی را به شما هدیه می کند. کامپوزیت ونیر از جنس رزین است و با وجود این که این ماده در حیطه های مختلف دارای برتری های بسیاری است اما نقاظ ضعفی هم دارد که یکی از مهم ترین آن ها نداشتن مقاومت بالا در برابر تغییر رنگ است. در حالی که برای ونیری هم چون پرسلن (لمینت سرامیکی) چنین ضعفی وجود ندارد و این پوشش نسبت به تغییر رنگ مقاومت بسیار بالایی از خود نشان می دهد. در ادامه به عواملی خواهیم پرداخت که باعث تغییر رنگ و یا مقاومت کامپوزیت ونیر در برابر تغییر رنگ می شوند. از آن جایی که بیماران به دنبال دوام بالاتر روش هستند، همچنین تمایل دارند که روش زیبایی که انتخاب کرده اند به دندان های طبیعی زیبا نزدیک شان کند، دانستن این موارد از ضروریات است.

کامپوزیت ونیر دندان

تغییر رنگ کامپوزیت ونیر، معضل بزرگ این روش دندان پزشکی زیبایی!

موردی که به طبیعی جلوه کردن کامپوزیت ونیر کمک می کند، حفظ رنگ و پولیش ابتدایی آن است. تغییر رنگ کامپوزیت ونیرها می تواند به علل مختلفی مرتبط باشد که در دو دسته ی کلی طبقه بندی می شوند؛ علل داخلی (INTRINSIC) و علل خارجی (EXTRINSIC). اگر چه با پیشرفت علم و فناوری در حوزه ی دندان پزشکی زیبایی، کامپوزیت ونیرها روز به روز با کیفیت تر و بهتر می شوند اما معضل تغییر رنگ که برای استفاده کنندگان این روش رخدادی ناامیدکننده است، در آن ها همچنان پا برجاست.

COLOR STAIBALITY یا مقاومت در برابر تغییر رنگ فاکتور بسیار مهمی در روش های زیبایی دندان پزشکی است. این مسئله در تعیین هزینه ای که برای روش زیبایی پرداخت می کنید نیز تاثیر بسزایی دارد، مثلا لمینت سرامیکی نسبت به کامپوزیت ونیر گران تر و البته پرمخاطب تر است.

عواملی که بر تغییر رنگ کامپوزیت ونیر تاثیر می گذارند کدامند؟

همان طور که می دانیم، مصرف مواد غذایی رنگی در زندگی هر فردی اجتناب ناپذیر است و این مسئله در تغییر رنگ کامپوزیت ونیر بی تاثیر نیست. همچنین بزاق و باکتری های موجود در دهان نیز بی کار ننشسته اند و روند تغییر رنگ کامپوزیت را سرعت می بخشند. پایداری رنگ یک کامپوزیت ونیر به ماتریکس رزین، ابعاد ذرات و حفره های موجود (زیرا کامپوزیت رزین یک پوشش سطحی متخلخل است)، عمق پلیمریزاسیون و عوامل رنگ آمیزی مربوط می شود. همان طور که در مطالب بالاتر هم گفته شد، تغییر رنگ کامپوزیت ونیر می تواند در اثر عوامل داخلی و یا خارجی باشد. عوامل داخلی شامل موارد و واکنش های فیزیکی و شیمیایی است که در ماتریکس کامپوزیت، در سطح و یا در لایه های عمقی تر کامپوزیت رخ می دهند، می شود که ممکن است در اثر مواردی چون در معرض اشعه ی فرابنفش بودن، گرما و یا رطوبت ایجاد شده باشند. تغییر رنگ شیمیایی باعث اکسیداسیون و تغییر در ذرات سازنده ی رزین می شود و ساختار این پوشش سطحی را تغییر می دهد که سبب تغییر رنگ در آن می شود.

عوامل خارجی می توانند شامل تجمع، تمرکز و مدت زمان ماندگاری پلاک و جرم بر روی کامپوزیت و دندان باشند که این تغییر رنگ را به وجود می آورند. همچنین عوامل خارجی می توانند در معرض عوامل محیطی هم چون اشعه ی ماورابنفش، غذاها و مواد رنگی و گرما و آب باشند. گاهی تنها یک عامل سبب تغییر رنگ کامپوزیت شما می شود، گاهی نیز بیش از یک عامل و مجموعه ای از آن ها مسئول چنین رخدادی هستند.

رنگ کامپوزیت ونیر دندان

عوامل داخلی موثر در تغییر رنگ کامپوزیت (INTRINSIC FACTORS)

عوامل داخلی درواقع موارد سازنده ی کامپوزیت ونیر هستند. به علت اتفاقات فیزیکی و شیمیایی که در ذرات سازنده ی این ونیر می افتد، چنین تغییری مشاهده می شود. تغییرات و مشکلات ممکن است در بخش های مختلف زیر از کامپوزیت باشد؛

ماتریکس کامپوزیت

کامپوزیت ونیری که ماتریکس آن حاوی نوعی ترکیب در ساختار خود باشد، مقاومت بالاتری در برابر تغییر رنگ از خود نشان می دهد. این ماده یورتان دی متاکریلات است که جذب آب را کاهش می دهد. ماده ای که جذب بالاتر آب داشته باشد، در برابر تغییر رنگ مقاومت پایین تری دارد.

فیلرها و پلیمریزاسیون مناسب کامپوزیت

فیلرها در میان ماتریکس قرار می گیرند (می توانید تصور کنید که ماتریکس سیمان و فیلرها ساختارهای سخت در میان آن هستند)، اگر فاصله ی بین این دو کم باشد و به خوبی در کنار یک دیگر قرار گرفته باشند، میزان آب کمتری را جذب می کنند و همان طور که گفته شد، آب جذب شده ی کم تر به معنی مقاومت بیشتر در برابر رنگ است. جنس این فیلرها و ماتریکس در جذب آب تعیین کننده است. پلیمریزاسیون با کارایی بالا نیز در بهبود عملکرد مقاومت در برابر تغییر نگ و رنگ پذیری کامپوزیت تاثیر مهمی دارد.

عوامل خارجی موثر در تغییر رنگ کامپوزیت (EXTRINSIC FACTORS)

عوامل خارجی ربطی به ساختار و مواد سازنده ی کامپوزیت ندارند و در اثر عوامل محیطی و روش زندگی فرد ایجاد می شوند. موارد زیر از این دسته هستند؛

مواد غذایی مصرفی

برخی مواد غذایی و برخی مواد بهداشتی که می توانند باعث تغییر رنگ در دندان های طبیعی و ونیرهایی همچون کامپوزیت ونیر شوند همچون نوشیدنی های رنگی چای و قهوه و سایر نوشیدنی های دارای مواد رنگی، خوراکی هایی که مواد رنگی در آن ها بسیارند، نیکوتین موجود در سیگار و قلیان و سایر دخانیات، سس سویا، آب انگور، شراب قرمز، آب آلبالو و مواد ضدعفون کننده و دهان شویه هایی که استفاده می شوند از این دسته مواد می باشند. کلرهگزیدین، به عنوان مثال، یکی از پر کاربردترین مواد در دهان شویه هاست و سبب پیشگیری از بیماری های دهان و دندان می شود. گفته شده است که این دهان شویه می تواند سبب تغییر رنگ بافت های لثه و دندان و حتی ونیرها و بیشتر موارد مصنوعی و ساختگی که برای زیبایی در دهان به کار برده شده است بشود. همچنین گفته شده است در نوشیدنی هایی که pH آن ها پایین است، خطر تغییر رنگ وجود دارد. در نوشیدنی های رنگی، قهوه اثر تغییر رنگ دهی بیشتری نسبت به چای و نوشابه دارد.

پولیش نامنتناسب سطح کامپوزیت

اگر سطح ونیر کامپوزیت شما به خوبی صاف نشده باشد، بخش های ناصاف آن محل تجمع باکتری ها و پلاک می شوند و این تجمع سبب تولید مواد اسیدی توسط باکتری ها می شود. در نهایت تمامی این مسائل به تغییر رنگ سریع تر کامپوزیت ونیر می انجامد.

پالیش کامپوزیت دندان

چگونه می توان از کامپوزیت ونیر مراقبت کرد و از تغییر رنگ سریع آن اجتناب نمود؟

با عواملی که می توانند سبب تغییر رنگ کامپوزیت ونیر شوند آشنا شدید. اکنون باید بدانید که چگونه می توان زمانی را که کامپوزیت ونیر شما بر روی دندان هایتان قرار دارد، بهینه کرد و احتمال تغییر رنگ را در آن کاهش داد.

  • از مصرف مواد غذایی و نوشیدنی هایی که تغییر رنگ دندان و ونیر را باعث می شوند بپرهیزید. در صورتی که نمی توانید این مصرف را به صفر برسانید، آن را به حداقل مقداری که می توانید کاهش دهید. مثلا از قهوه، نوشابه و چای کم تر استفاده کنید. مصرف سس خود را به حداقل برسانید.
  • از مصرف سیگار و دخانیات بپرهیزید. نه تنها باعث پیشگیری از تغییر رنگ دندان های طبیعی خود می شوید، بلکه از تغییر رنگ ونیر کامپوزیت نیز پیشگیری می کنید.
  • از استفاده ی بیش از حد از دهان شویه بپرهیزید. نه تنها با این کار به بافت های لثه، دندان و دهان خود آسیب می رسانید، احتمال تغییر رنگ کامپوزیت ونیر را نیز به طور چشمگیری افزایش می دهید. با این که هدف شما از انجام این کار رعایت بهداشت دهان و دندان است، نتیجه ای عکس از آن خواهید گرفت.
  • دندان های خود را مسواک بزنید و نخ دندان بکشید. این کار ابتدایی ترین مرحله برای پیشگیری از تشکیل پلاک بر روی دندان ها است. با این کار می توانید سلامت دندان را را حفظ کرده و از تغییر رنگ ونیر نیز، تا حد امکان، پیشگیری کنید.
مراقبت از کامپوزیت دندان
  • پیوسته به دندان پزشکی مراجعه کنید. این کار به شما کمک می کند که در صورتی که نیازمند انجام اقدام حرفه ای باشید، در دندان پزشکی به آن پرداخته شود و از ایجاد مشکلات دیگر پیشگیری به عمل آید.
  • از مصرف نوشیدنی ها و مواد اسیدی بپرهیزید و یا این مصرف را به حداقل برسانید.
  • مصرف الکل را به حداقل برسانید. مصرف الکل در تغییر رنگ ماده ی چسبنده ای که برای اتصال کامپوزیت به دندان استفاده شده است تاثیر دارد.
ممکن است شما دوست داشته باشید
نظر شما چیست؟

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.